معرفی
دکتر رضا برنجکار (زاده ۱۳۴۲ در رشت)، از چهرههای شاخص و جریانساز در حوزه کلام اسلامی و فلسفه هستند. ایشان پس از دریافت دیپلم ریاضیفیزیک در سال ۱۳۶۰، با هدف شناخت عمیق معارف اسلامی وارد حوزه علمیه قم شدند و همزمان تحصیلات دانشگاهی خود را در رشته فلسفه غرب تا مقطع دکتری در دانشگاه تهران به پایان رساندند.
ایشان به عنوان استاد تمام دانشگاه تهران، پیوندی استوار میان سنت حوزوی و روشهای نوین دانشگاهی ایجاد کردهاند. تألیف بیش از ۲۵ جلد کتاب مرجع و ۱۸۰ مقاله و مدخل تخصصی در کنار طراحی و بنیانگذاری رشته کلام امامیه در سطوح عالی حوزه و دانشگاه، تنها بخشی از کارنامه علمی ایشان به شمار میرود. ایشان علاوه بر سوابق مدیریتی کلان، دارای کرسی تدریس درس خارج کلام در حوزه علمیه قم هستند.
یکی از ماندگارترین دستاوردهای ایشان، کادرسازی علمی و تربیت پژوهشگران در مقاطع دکتری و ارشد است. کسب عنوان برگزیده کتاب سال جمهوری اسلامی ایران و دریافت نشان ویژه جشنواره بینالمللی فارابی، گواهی بر جایگاه علمی برجسته ایشان است.
پیشینه تحصیلی
● دکتری تخصصی (Ph.D) فلسفه غرب: دانشگاه تهران.
● کارشناسی ارشد فلسفه غرب: دانشگاه تهران (۱۳۷۵).
● کارشناسی فلسفه غرب: دانشگاه شهید بهشتی (۱۳۶۹).
● تحصیلات عالی حوزوی: اتمام دروس خارج فقه و اصول و دریافت سطح ۴ حوزه علمیه قم.
افتخارات و جوایز علمی
● نشان ویژه جشنواره بینالمللی فارابی (۱۴۰۴): برگزیده کشوری.
● برگزیده کتاب سال جمهوری اسلامی ایران (۱۳۸۶).
● پژوهشگر برتر حوزه دین در کنگره دینپژوهان: (۱۳۷۸ و ۱۳۸۳).
● پژوهشگر نمونه دانشگاه تهران (۱۳۹۵).
● پژوهشگر نمونه استان قم و پردیس فارابی: (سالهای ۸۴، ۸۶، ۹۲ و ۹۳).
سوابق کلان مدیریتی و اجرایی
● عضو هیئت ممیزه مشترک وزارت علوم (۱۴۰۳): رئیس کمیسیون تخصصی کلام و فلسفه.
● رئیس پژوهشگاه قرآن و حدیث (۱۴۰۱-اکنون): و سابقه ۱۰ سال قائممقامی.
● ریاست دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران (۱۳۸۵-۱۳۹۱): طی دو دوره متوالی.
● ریاست مرکز تخصصی معارف اهلبیت (ع) در حوزه علمیه قم (۱۳۹۲-اکنون).
● ریاست انجمن کلام اسلامی حوزه علمیه: ۳ دوره ریاست و ۱۵ سال عضویت در هیئت مدیره.
● سردبیر و مدیر مسئول مجلات علمی: تحقیقات کلامی، فلسفه دین، کلام امامیه، علوم حدیث و...
فهرست کتابهای تألیف شده
منابع درسی و مرجع:
۱. روششناسی علم کلام
۲. آشنایی با فرق و مذاهب اسلامی (با بیش از ۲۹ بار تجدید چاپ)
۳. کلام اسلامی (کتاب درسی مصوب وزارت علوم)
۴. دانشنامه ۱۰ جلدی عقاید اسلامی (اثر مرجع)
۵. مجموعه ۴ جلدی قواعد کلامی: (توحید)، (حسن و قبح)، (لطف) و (معلل بودن افعال الهی).
۶. معارف و عقاید جلد ۱ و ۲ و ۳ و ۷: (دوره کتب درسی حوزههای علمیه)
کتب تخصصی و موضوعی:
● جستارهایی در باب ضرورت علیت و اختیار
● مبانی خداشناسی در فلسفه یونان و ادیان الهی
● معرفت فطری خدا / معرفت عدل الهی
● حکمت و اندیشه دینی / کرونا، شرور و باورهای دینی
● انسانشناسی اسلامی / علم و حکمت در قرآن و حدیث / سرچشمه حکمت
سوابق پژوهشی (گزیده مقالات)
ایشان دارای بیش از ۱۸۰ مقاله علمی هستند که برخی از عناوین شاخص عبارتند از:
کلام امامیه و مباحث اعتقادی:
● نقد دیدگاههای ابن عربی، ملاصدرا و علامه طباطبایی در معناشناسی صفات (۱۳۹۱)
● عقلگرایی در مدرسه امامیه بغداد و معتزله (۱۳۹۳)
● بررسی و نقد الهیات سلبی دیونیسیوس (۱۳۹۲)
● جایگاه عقل در مکتب کلامی قم و بغداد
● تحول اندیشه کلامی در قرن چهارم و پنجم هجری
● مبانی کلامی جریانهای سلفی
فلسفه تطبیقی و اندیشه نوین:
● اختیار و علیت از دیدگاه ملاصدرا و اسپینوزا (۱۳۸۴)
● آزادی و اختیار از دیدگاه کانت (۱۳۹۱)
● نقد و بررسی براهین اثبات وجود خدا در فلسفه غرب
● رابطه دین و اخلاق از دیدگاه مکاتب فلسفی
● مفهوم جوهر و عرض در فلسفه اسلامی و نقد دکارت
● بررسی تطبیقی مسئله شر در الهیات عدلیه و فلسفه مدرن
مقالات بینالمللی (English Papers):
● The Essence of Faith
● The Innate Gnosis of God
● Causality and Freedom: Mulla Sadra vs. Spinoza
● Rationalism in the School of Baghdad
● The Concept of Justice in Islamic Philosophy
● Divine Attributes: A Semantic Analysis